1923

1 januari: → Alweer een nieuw jaar voor ons met al zijn mysterie, met al zijne wenschen, verlangens en hoop. Moge het ons spoedig met Gods hulp een lief dochtertje brengen en ik gespaard blijven voor mijn lief gezin. W. is zoo lief voor mij en helpt mij zoo oneindig veel. ← (…) De kinderen gingen met Schwester wandelen. ‘s Mid. kwamen Papa, alle zes Prisse’s en Carel met zijne 2 oudsten hier; eerst werd thee gedronken en daarna vertoonde W. de projectie lantaarn, waarbij vele nieuwe platen van onze reis naar Allendorf en Sooden en ook vele photo’s van vroeger. ‘t Werd erg aardig gevonden. Papa genoot zo van 10 van zijn 12 kleinkinderen bij elkaar te zien. We schreven een gezamenlijke briefkaart aan Anton in Soerabaya door allen onderteekend, juist heden was zijn N.J. brief gekomen. Ook van mijne ouders en Paula kregen wij gezellige brieven, ik schreef vanavond terug.

2 januari: De vac. van de kinderen is weer uit ze hebben er wel van genoten. Vr. de Wit kwam heden de woonk. een grote beurt geven. W. en ik gingen nr. ‘t Spreekuur van den Hr. Ijzerman om met hem en Juffr. v. L. over Anton te spreken. Nu hij ‘s mid. nog niet naar school mag, zal Juffr. v. Leuven hem 2x per week 1 uur les komen geven om hem bij te houden. (…)

5 januari: (…) Na de koffie wandelde ik met Schwester nog een 3 kwartier. Juffr. v. Leuven kwam Anton voor ‘t eerst les geven wat hij heerlijk vond. (…) → En zou nu heusch morgen baby komen? ←

6 januari: → Niets ervan tot mijn teleurstelling; ik had het zoo vast gedacht en ‘t altijd op dezen datum gehouden. ← (…)

7 januari: → Ook heden niets, nu weet ik het niet meer wanneer het komen zal, ‘t is zoo vervelend te wachten! ← (…) 

8 januari: → Ook vandaag niets, al ‘t nu deze week tenminste maar komt. Zou ‘t een meisje zijn die op zich laat wachten? ← (…) ‘s Av. met W. schaak gespeeld, wat ik won. Ik voel mij bijzonder goed, → bijna te goed! ←

9 januari: → Vannacht om half vijf dacht ik dat de baby kwam en wekte W. Gelukkig zag ik het eerst nog een tijd aan waarna wij weer gingen slapen. Den helen dag heb ik het gedacht, maar mij helaas vergist. ← (…)

10 januari: → Ik kon mij den heelen dag moeilijk bewegen, ‘t zal nu toch wel gauw komen. ← (…)

11 januari: → Om half 2 begon ik krampen te voelen en bleef wakker tot 4 uur, toen ik W. riep die het niet secuur vond en Schw. waarschuwde en de Dr. Deze kwam om ongeveer kw. voor 5 en constateerde dat het geonnen was. Na een tijd hielp hij mij om het water weg te krijgen wat veel verluchting gaf. Toen werd het een eindeloos gezeur daar de weeën niet dan met groote tusschen poozen kwamen. Ik kreeg erge rugpijn en werd zoo machteloos. Om 7 u. telephoneerde W. of Frl. H. komen kon om de kinderen aan te kleeden. Deze verscheen heel gauw. De uren kropen voort en ‘t schoot niets op, zoodat de Dr. om half 10 overging mij een spuitje te geven, wat mij erg meeviel. Vanaf dat oogenblik kwamen de weeën vlug opzetten en schoot het tenminste op. ‘t Viel mij niet mee, maar ze hielpen mij alle heerlijk en vol toewijding. Eindelijk om 5 min. na 10 werd onze lieve Paula geboren! Welk een vreugde en dan nog wel een meisje. Gods goedheid is wel heel groot. Nu was alles goed en de doorgestane pijn vergeten. We huilden van geluk. Schw. was dadelijk met baby bezig, die al schreeuwde toen ze nog niet heelemaal ter wereld was! Met een flink stemgeluid. De nageboorte kwam met weinig pijn. Een half uur later mocht ik mijn jongste in mijn armen houden, een dotje van 3 KG 350 gram. ←  Een pikzwart langharig kopje met dikke blozende wangetjes een donkerblauwe oogjes, een paar groote oortjes, die plat tegen het hoofdje staan, een echt lekker dotje, waarvan iedereen verrukt was. Eerst mochten Godertje en Frl. Hasse het zien. G. verklaarde “Ben niet meer bang voor ‘t zusje.” en daarna bewonderden Grette en Justine het. Toen Anton, die om 11u. uit school kwam en tenslotte om 12u. onze 2 oudsten, die bijna het meeste blij waren vooral H. die nu ook een zusje heeft. Wat ben ik trotsch op mijn 5 talletje. W. teleph. het nieuws onmiddelijk naar den Zijlweg en naar Utrecht, waar Mama ‘t reeds om half 11 wist. Zij was ook zoo blij. Om 5u. belde Papa C. nog eens op om te vragen hoe het ging. Ik voelde mij verder den heelen dag best en zóó gelukkig. De Dr. kwam ‘s mid. nog even kijken. Slapen kon ik bijna niet alleen ½ u. maar ‘t lekkere eten dat Schw. voor mij bestelde en zoo smakelijk opdeed, smaakte mij buitengewoon. We gaven Schw. een krist. flacon met gouden dop, ik vond het zoo heerlijk door haar geholpen te worden! De meiden kwamen ‘s av. nog een kwartiertje bij mij praten en waren ook zoo aardig en erg blij met de f5, die ze ieder kregen. Ik ontving al dadelijk van Schw. en Frl. H. een mooie cyclamen (…) Paula is reeds een goede partij, ze kreeg een buttonhole van viooltjes met huwelijksaanzoek van Fritsje v. Tuyll! W. nam natuurlijk vrijaf en teleph. en fietste naar alle kanten en zat veel bij mij, we genoten en zijn zóó dankbaar. 

14 januari: (…) De kinderen vragen steeds of ze bij de wieg mogen kijken en vinden haar zóó lief. H. zal zeker een echt moedertje voor haar zijn. Schw. zorgt buitengewoon ik zou ‘t niet beter hebben kunnen treffen. Allerlei heerlijke kostjes laat ze voor mij klaarmaken en ‘t wordt alles zoo keurig opgedaan.

17 januari: Ik geniet van dezen rustigen tijd. Alles in huis marcheert ook zoo goed en Schw. bederft mij maar. (…)

18 januari: (…) de n.str. viel ook af. (…)

19 januari: (…) Ik geniet enorm van het kleine ding en vind het de mooiste baby, die ik tot nu toe had. Ze is zoo fijn en heeft zulke donkere kijkertjes en lang zwart haar. En dan die beelderige lange smalle vingertjes, waar ik niet genoeg naar kan kijken. Ik las W. en H. voor uit: Het slot op den hoef wat ze schitterend vinden. W. zat een poosje bij mij en ook las ik veel in: Nous, les mères van Paul Marguérite, dat ik heel mooi vind. 

20 januari: (…) Ik mocht voor het eerst op vanavond en deed een spel schak met Schw. ‘t Opzitten beviel mij best. (…)

22 januari: Vanocht. was ik weer een poos op en na ‘t rusten ook weer. Carel kwam mij toen bezoeken en bracht mooie gele margrieten mee. Zijn bezoek duurde niet lang daar de Dr. kwam om zijn afscheid te nemen. We lieten hem H. ook even onderzoeken, hij raadde ons aan haar n. breukje te laten opereeren. Ik mag morgen nr. beneden en bij mooi weer eens even uit. W. zat ‘s av. even bij mij.

23 januari: (…) 12d. is baby oud, ze wordt al zoo menschelijk. ‘t Is heerlijk dat ik haar zelf kan voeden, als ik het nu maar een poosje vol kan houden! ‘t Is een zalig bezit zoo’n klein afhankelijk wezentje en ik geniet van dat hulpeloos-teere. Ik geniet oneindig veel van haar en wist niet dat zoo zalig zou zijn. W. is ook zoo gelukkig met haar en neemt veel notitie van haar. 

27 januari: (…) De 3 oudsten en Schwester gingen vanmid. naar de matiné van Pietje Bell nog ter ere van Wim’s verj. Daarop brachten ze een bezoekje aan den Zijlweg.

30 januari: Voor ‘t eerst baadde ik baby zelf ze is snoezig in badje en vindt het heerlijk. Ik kwam om half 11 beneden. 

Aan de rechterkant van de rechterbladzijde is bijna per week het gewicht van Paula bijgehouden

3 februari: W. kiekte Schw. met de baby en Schw. kiekte W. en mij met de baby.

6 februari: De kinderen verrasten mij met een Duitsch liedje op mijn verj. te zingen en verder kreeg ik van Schw. en Wim een eigengem. electr. bureaulampje, (…)

7 februari: Huiskamerdag heden Betsy kwam ‘s ocht. baby zien en Pau D. ook; iedereen vind haar zoo’n mooi kindje. 

10 februari: (…) G. ging met Schw.. nr. Dr. Frank, daar G. zoo lang ‘s nachts onzindelijk is. De Dr. deed den armen jongen wel wat pijn, maar choc. sigaartjes verzachtten dien spoedig “Een vrinnelijk dokter” vond G. en hij zei “dat ik een brave jongen is.” De kleine schat. W. en ik gingen ‘s av. nr. den Zijlweg. 

17 februari: ‘t Heeft nogal gesneeuwd, waardoor heden gelugeerd kon worden. Wat W. vanmid. met Wim en Hummy deed. H. had Metta en Annie op de koffie. Na 4 uur gingen de meisjes met Schwes. nog wat sleeën. (…)

18 februari: Vandaag werd er druk door de hele fam. gelugeerd. ‘t Was ontz. vol in Bl. daal een aardig gezicht, Godertje lugeerde ook al druk mee. ‘s Mid. ging W. met H. en G. nr. den Zijlw. terwijl Schw. met de 2 jongens weer ging sleeën. 

19 februari: De wind was gaan liggen en ‘t had bijgesneeuwd ideaal weer om te lugeeren. Vanocht. gingen Schw. en ik dan ook na 11 uur met A en G. van ‘t kopje af, wat heerl. ging. Na half 4 ging Schw. op de Midden Duin en Daalsche weg lugeeren. (…)

23 februari: Tennisclub verg. Ik word herkozen als penningm. (…)

24 februari: De witter kwam heden om de gangen en portalen te witten. 

2 maart: Damesverg. v.h. Witte Kruis, Sjoek T.v.B. was er ook voor ‘t eerst. ‘t Was nogal een geleuter.

9 maart: W. en Ik gingen ‘s av. met F. naar de bioscoop waar we een zeer inter. lezing hoorden van Prof. Siedentopf uit Jena en bioscopische microscopische opnamen zagen. ‘s Mid. hadden wij bij De G. theegedronken, waar Anja ook was.

17 maart: W. den heelen dag naar den Haag, waar hij ‘s ocht. voor het bedrijf moest zijn. Hij déj. bij Tte. Anna zocht Oom Mart. en Tte. op, die niet ontving, teade en at bij C. en Joh. en dronk ‘s av. thee bij Paula; hij genoot zeer van zijn dag. 

25 maart: (…) Schwester en Anton gingen nr. eenzelfde conc. van H.O.V. dat wij den 22sten hadden gehoord. A. genoot er zeer van.

27 maart: Met De G. ging ik om 3u. nr. de stad om bij v.d. Laan allerlei mantels te passen. Ik slaagde eindelijk met een vlug kort manteltje, dat in grijs cloacki zal worden nagemaakt. Ik spoedde mij daarna weer nr. Bl.daal en ging naar Mevr. Burdet op de Lindenheuvel, waar ik was geïnviteerd ofschoon ik de fam. eigenlijk niet kende. Er waren vele genoodigden waarvan ik de meesten niet kende. Eerst dronken wij er thee, liepen toen wat in het buiten met zomersche warmte, zoodat we allen zonder mantel liepen (ik had mijn nieuwe blauwe japon aan) en gingen daarna nr. de garage waar de vogelfilm vertoond werd, die buitengewoon interessant was. Vele opnamen waren genomen op het vogelrijke “Zwanenwater” van de fam. v.d. Poll en ook hadden de Heer en Mevr. B. eene week met een tent doorgebracht op de zandplaat Grient 10 uren in een bootje van Texel om er opnamen te doen. ‘t Was een heerlijke middag. ‘s Av. teaden W. en ik heel gezellig bij de Bijl de Vroe’s.

31 maart: W. en ik gingen ‘s mid. even kijken nr. een kookdemonstratie op een electr. kachel op de tent. voor gas en electr. Er was bijna geen belangstelling. Nettie B. de V. kwam met Han even hier. H. ging toen met Schw. en de kind. op “Wildhoef” wandelen. W. werkte in den tuin.

3 april: Alleraardigste brieven van de kinderen, die zeer genieten. Van half 4 tot half 6 had ik voor A. kinderen te spelen gevraagd. De Juf was begonnen met Leni Lioni, een vlam van Anton een zeer bijdehand jodinnetje die niet op haar mondje gevallen is. Verder waren er Kempje Berkhout, Fritsje v. T., Eric Osieck en Han Bijl de Vr. Schw. en ik speelden met hen in huis en in den tuin allerlei spelletjes, G. durfde eerst niet goed meespelen, maar later ging dat beter. (…)

4 april: Ik telephoneerde met Mama over het halen der kinderen morgen; ik kon M. heel duidelijk verstaan. (…)

5 april: Schw. ging om half 11 weg om de kind. uit Utr. te halen. Ze ging bij hare kennissen koffiedrinken en kwam om 3 uur in de Biltstr. aan. (…)

16 april: Schw. en ik gingen om 2u. nr. de stad om voor mij een hoed te koopen, waarmee ik goed slaagde. Later ging ik nog even nr. den Zijlweg.

17 april: W. en ik gingen ‘s av. met Wim nr. de lezing v.d. Hr. Visser over zijn Himalaya-Karakorum exp. met pr. lichtbeelden, ‘t was buitengew. inter. en hij vertelde zeer boeiend, ook begrijpelijk voor W. Wij genoten allen ontz.

18 april: De naaister was heden hier en voerde mijn bontmantel. Mevr. Hoyer invit. mij om met haar naar de Altwiener abend te gaan, waar 18 Weensche meisjes optraden en reciteerden, musiceerden en dansten. ‘t Was alleraardigst. Ik tracteerde Schwester er op, die met Frl. Hasse ging en ook zeer genoot. 

22 april: De langverwachte dag voor H. eindelijk aangebroken. Wij gaven haar een atlas, Paula gaf haar vroegere eetserviesje en de pannetjes, Hettie een boek en verder kreeg ze nog enkele dingen voor de kokerij (…) Om 5u. kwamen de vriendinnen ook allen met cadeaux (…) Wij deden allerlei pret. spel. met hen en om kw. na 6, nadat ze met hun tienen eerst 2x door W. in de serre gekiekt waren, begon het dinertje aan de tafel met schragen in het salon. ‘t Was alleraardigst aan hun tafel, ze hadden dolle pret. Grethe had zelf vanille room-ijs gemaakt wat erg in de smaak viel. Na ‘t eten deden we weer spelletjes met hen en daarna liet ik de kinderen baby zien. Om 8u. werden ze allen gehaald. (…) ‘t Was een drukke, vermoeiende dag geweest, maar H. is altijd zoo dankbaar dat men ‘t graag voor haar over heeft (…)

29 april: Een gewichtige en heerl. dag n.l. de doop van ons lieve kleintje. Paula zou ze ten doop houden, maar was helaas door ongesteldheid verhinderd. We gingen in groote getale nr. de kerkn.l. de 3 oudsten, Schw. wij, Papa v. L. We en de ouders. Ik ging met Grethe en baby per rijtuig en installeerde G. in de consistoriekamer. 

Dinsdag 1 mei: Mevr Thöne kwam ‘s ocht. even hier om baby weer eens te zien en was verrukt. G en ik gingen per autobus nr Santpoort voor den verj. van Willy Dolleman. Dé en Tilly waren er ook evenals Mevr. Jessurun. G was erg flauw en wilde niet alleen bij de kinderen blijven en laten toen Dé en ik met de kind. terugwandelden, wilde hij niet in ‘t wagentje. ‘t Gaf een heele scène. ‘s Av. werkten wij weer aan lant. pl.

2. H en ik zwommen voor ‘t eerst in Stoop’s bad, H kreeg les. Ze was enthousiast. W-ie [Wimmie] tenniste weer voor ‘t eerst bij de Dollemans en vond het veel prettiger dan verleden jaar. Per autobus kwam hij terug.

3. Schw. den heelen dag uit met fr. Hasse nr Zandv. heerl. weer. De kapper kwam weer en knipte G’s pagekopje, hij heeft nu een echt rond en guitig jongenskopje.

4. Voor ‘t eerst weer getennist, zalig warm weer. ‘t Was heerlijk en dan met ‘t nieuwe racket.

5. Om 12 u met H gezw. in Stoop’s bad, toen vlug koffie gedr., baby geholpen en met H achterop de fiets nr Toob. Cr [Crommelin?] waar een kinderpartij was. Schw en de 3 jongens waren nr Zandv en kwamen heel voldaan thuis! ‘s Av. gingen W en ik nr. een liefd. voorst. waarin de fam. v. Tuyll speelde en vele andere bekenden in Eng. Fr. Duitsche stukjes, alleraardigst maar we waren eerst 12 u. thuis.

6. W en ik tennisten heerlijk bij de Dollemans met de Koogen, Selsen en Brevet! ‘s Av. nr. den Zijlweg.

7. Loty kwam mij een bezoekje brengen. Later maakte ik nog eenige vis. maar niemand ontving.

8. Met kleine Paula ging ik nr den Haag, waar P. mij aan ‘t Stat. opwachtte. De verrukking over baby was groot! Na 5 u. gingen P en ik met H wat wandelen en liet ik mij o.a. wegen 67.8 met kleeren en P. 67.3 en H 30 KG. ‘s Av. liet P mij allerlei kieken zien van vroeger, aardige herinneringen.

9. Baby slaapt hier in een baliemand wat best gaat. P. en ik deden vanocht. boodsch. in stad en ‘s mid. maakte ik vis. bij Tte A. en Tte Jet, alleen de laatste ontving. Om half 7 kwam de de Kempenaers, de heer Palthe en Mieke eten, ‘t Was erg geanimeerd en gezellig en ik vond het erg aardig allen weer eens te zien.

10. Hemelvaartsdag. Erg koud en tegenachtig. H. keek vanocht. nr. ‘t baden van baby. Verder speelden P en ik veel met H. en na de koffie , toen het even droog was, gingen we langs ‘t Huis ten Bosch wandelen en had ik veel succes met H allerlei door mij bedachte verhalen te vertellen. Aan de thee kwamen de Biermans, hem zag ik voor ‘t eerst. Onverwacht kwam Tte Anna binnengestapt, die een heel gezel. vis. maakte en dol op de baby was, haast niet van haar af te slaan!

11. Erg koud onaangenaam weer. P en ik gignen nog even de stad in nadat Thalie met hare 2 kinderen ‘t baden van de schat bewonderd hadden. Kleine Lia kon nauwelijks van haar scheiden, ze is dan ook meer dan schattig, onze jongste en al zo wijs voor haar leeftijd en zoo vroolijk en vriendelijk. Na de koffie zaten we samen nog wat te handwerken, dronken thee, waarna P. mij en baby naar het stat. bracht. Ik had ‘t erg gezellig gehad, maar slecht weer getroffen. Ik had een uitst. reis en Schw W-ie [Wimmie] en G. haalden ons af en weldra lag ze weer rustig te slapen in haar wiegje na hare 1-e reis. W. was ook erg blij mij weer te zien en vereerde mij mooie bloemen. ‘s Av. musiceerden wij nog even.

12. Weer koud. Na de koffie fietsten W en ik eerst. W_ie die het al aardig begint te kennen en ‘t heerlijk vindt. W en W-ie werkten heerl. in den tuin.

15. De Thöne’s waren ‘s av. hier om lantaarnplaten v.d. Fransche kasteelen te zien, waarheen zij denken te gaan. 

17. Mei De lang verwachtte dag was eindelijk aangebroken. Eerst was plan geweest Antontje bij Betsy te laten logeeren, maar daar we merkten dat hij niet veel pleizier er in had, om er te gaan logeeren, vroegen we Mlle B. of W. misschien op “ter Hooge” mocht gaan en de 2 anderen dan bij Tini zouden komen. Daar Mlle echter merkte dat Tante dit liever niet had, legde zij ‘t geval aan Tini uit, die gastvrij was ze dan alle 3 te inviteeren. Toen Adrienne Q dit weer hoorde, stelde deze weer voor om er dan een bij haar te nemen, maar ‘t slot was dat zij toch alle 3 op “‘t Hiemke” mochten komen. ‘t Afscheid van de kleintjes was even moeilijk. Wel ben ik er zeker van dat Schw. goed voor P zal zorgen, maar ons lieve G. zal zich wel eenzaam voelen deze tijd. Hij riep maar: “Waar gaat Wims toch naartoe?” Wim zag er dan ook deftig uit in zijn nieuw tweed Norfolk Pak. Om 8.24 vertrok de trein. Wij hadden een voorspoedige reis al moesten wij 2x overstappen in den Haag en in Roozendaal. Precies op tijd kwamen wij aan en vonden te M. auto waarmee wij eerst naar de v.d. Borchen reden, die een aardig ouderwetsch huisje hebben. De kinderen werden daar afgezet en wij spoedden ons naar “ter Hooge” waar alles nat. onveranderd was, zelfs zelfs oude T-te [tante] was heel hartelijk evenals M-lle en maakte er zich een feestom de kinderen te zien. W en ik déjeuneerden alleen en om half 3 gingen we naar de kinderen. wij zagen den tuin en het huis en de kinderen en de kinderen bij B [?] en ik pakte met W de koffer uit. De kinderen (W en H) waren ondertussch op zij op den Straatweg al 2 keer bij de steenen banken naar “ter Hooge” gaan kijken, zoo interesseerde het hun! Vol verwachting liepen zij dan ook met ons mee, onderweg alles bewonderend. ‘t Was een prettig oogenblik toen we ons drietal aan Tante konden vertoonen. De kinderen waren erg lief en toen druk, zoodat Tante veel pleizier in hun had, ze kregen melk en een koekje en terwijl wij thee dronken kwam, jammer genoeg, Freule [en nel?] binnengestapt. Na een poosje, stapten wij met het 3-tal op om hen het huis te laten zien. Bij elke kamer riep A maar: “Is dit nu de vliegenkamer?” want hij verheugde zich erg op den toren met de vliegen. We gingen er dan maar gauw heen en behoefden hem niet teleur te stellen, duizenden doode vliegen, ze vonden ‘t eigenlijk een beetje griezelig.  Nadat ze toen de eet- en biljardkamer gezien hadden, H vond het “net als bij de Koningin!” gingen ze weer naar Tante, waar inmiddels een groote kist met boeken was aangekomen [waar?] ze zich iedere een mochten kiezen: W-ie verhalen van B-n v. Münchhausen, H. een kerstvac. in de sneeuw en A Jocko. ze waren er echt blij mee. Daarna wilden […?] buiten gaan wandelen, toen we Mlle en de 3 v.d. Borchjes zagen met […?]  toen eene wand. door het buiten deden. ‘s Av. na het eten kwamen W en ik weer bij de v.d. B. en hielp ik de kinderen met uitkleeden en koud wasschen.

18 mei: Om 9 u waren wij alweer bij de v.d.B. en namen wij ons drietal mee om op de vijvers te gaan roeien nadat ze Tante begroet hadden. De kinderen genoten op de vijvers en W en H mochten sturen en roeien, wat vooral ? heel aardig deed. Daarna gingen we met het 3-tal  door den moestuinnaar Dekker, waar Maatje en Hendrik heel hartelijk waren en met ons overal heengingen om alles te laten zien. H genoot zeer van alle dieren vooral omdat zij er ook een poesje vond. ‘t Was een aardig bezoek en we bleven er een langen tijd. Op de langen Dreef teruggaande, ontmoetten wij Tini en hare kinderen met wie de onzen toen teruggingen. Na ‘t déj. rustte ik heerlijk en om 3 u. kwam de auto voor en haalden wij de kinderen af voor een tocht. A had echter geen lust mee te gaan en bekeek liever zijn nieuwe boek. Eerst haalden wij Willemientje van school en daarop reden wij naar Meliskerke, Zoutelande (waar we even uitstapten om het mooie gezicht op zee te zienn B’kerke en Koudekerke weer terug naar huis, een heerlijke tocht. We waren nog net op tijd voor een kopje thee. ‘t Is jammer dat het zoo koud is. Tante stookt nog in een der woonkamers en dit is best uit te houden, ook de eetkamer is verwarmd. Na ‘t eten gingen wij weer de kinderen in bed brengen en bleven nog even bij de v.d.B. praten. Om 9 u kwamen wij weer terug. Na 10 u zaten wij weer op Oom’s kamer en las ik “de Zondagen” van Sophie de Jongh. 

Zaterdag 19 mei ‘23: Van Mama een gezelligen brief. Ik schreef Schwester eeen brief, terwijl W de kinderen ging halen. We gingen toen weer met de 5 k. roeien. W-ie roeide weer en A. leerde sturen. Ze vinden het fijn! Om 10 u. gingen W en ik met W-ie per auto naar de stad, kochten bij de Boer ‘t een en ander en bekeken daarna de stad. Voor de abdij ontmoetten we plotseling Maa… die erg verouderd is. Even voor 11 haalden wij Papa van den trein, die uit Breda kwam en begaven ons toen terug naar “ter Hooge”. Na gerust te hebben, gingen Papa en wij om half 3 per auto de kinderen halen nl ons 3-tal en Willemientje. Wij reden toen over Westhove naar Domburg. 2 kinderen zaten steeds voorop. Op Westhove spraken wij fr. v.Till even. W nam een kiek van ons onder den grooten lindebomm en we gingen ook even binnen bij Bommeljee. In Domburg gekomen, begaven wij ons aan ‘t strand en dronken thee op ‘t Paviljoen waar we den Heer Elout ook even spraken. Over Zoutelande, B’kerke en Koudekerke reden wij weer terug, een heel mooie tocht was het. Om half 7 haalden wij de v.d. Borchen af, ditmaal om op de abdij te gaan eten bij de Quarlelssen. We hadden een lekker dinertje soep, vischschoteltje, ossenstaart m tuinboontjes, gevogelte op geb. brood en choc.taart. ‘t Was keurig in orde en erg gezellig. Toen wij om 10u terugreden, namen wij een groote boot van de jongens Q mee, die morgen op de vijver zou varen. 

Zondag 20 mei: goede berichten van Schw over de kinderen. Met Papa en Henri wandelden wij naar de Koorkerk waar we een tamelijk goede preek hoorden van Ds Visscher. In ‘t teruggaan kwam de auto ons halen en reed Tini met ons mee. ‘s Mid. kwamen de Quarlessen met de 2 jongens alle v.d. Borchen met ons 3-tal en de jongen Henri Boddaert, die zich ook had opgedrongen voor het déj. De mooie boot van de Quarlessen werd te water gelaten en in de roeiboot gingen alle kinderen. Later wandelden wij nog wat door ‘t buiten., lieten de Q. de eet- en billardkamer en ‘t blauwe salon zien en allen dronken thee bij Tante, terwijl Mlle met 9 kinderen melk dronk in ‘t vestibule. ‘t Was een heele invasie. W bracht de Q een eindweegs en ik de v.d. Borchen. Na ‘t eten hielp ik weer even met het uitkleeden der kinderen.

Maandag 21 Mei. Tweede Pinksterdag. De kinderen waren reeds om 9 uur hier om te kijken naar het opwinden van de groote klok. Daarna gingen ze Tante bezoeken en daarop gingen we naar Leentje een bezoek brengen. Vervolgens met Papa ook erbij naar de stad, waar eenige boodsch. gedaan werden en wij ons bij Maas en zijne vrouw lieten brengen, die nu in een mooi huisje in de Eigenhaardstraat wonen, waar ze erg gelukkig zijn. Ze waren erg blij om ons en de kinderen te zien en wij moesten natuurlijk alles bewonderen. Daarna offreerde Papa ons koffie, den kinderen chocolade en taartjes bij Oosterhuis en tenslotte deden wij nog eenige boodschappen bij de boer en gingen weer terug naar “ter Hooge”. ‘s Middags vischten w en de 2 jongens den heelen middag en vingen 12 voorens; die ze later weer moedig in den vijver terugwierpen. Papa en ik brachten een bezoek bij Dekker, waar iedereen stijf tegen den muur aangeplakt zat. Na ‘t eten ging ik met W weer naar den overkant om de kinderen naar bed te brengen en na kwart voor 10 zaten wij met Pap weer op Oom’s kamer. 

Dinsdag 22 mei 

2 juni : Met W en Wimmie en H met de auto van het  PEN en mh Smit Kl mee naar Laren waar tent[oonstelling] PEN. 

Ik liep met de kinderen daar heerlijk rond tusschen mooie korenvelden en genoot. Later kwam ik ook op de tent. die heel aardig was.

3 juni: Om 4 uur kwamen alle Bijl de Vroe’s, behalve Willempje en Paula hier theedrinken, erg gezellig. 

5 juni: van half 4 af heerlijk getennist, toen gauw gegeten en aan tafel met W. Weer (getennist) tot kwart voor 10. Ik speelde in het geheel 8 sets en was erg goed op slag. 

6 juni: Ik ging met H naar dokter Waller Zeper, waar wij al om 1 uur waren voor H’s oogen. De Dokter zeide dat ze niets minder geworden waren. Een pak van m’n hart. 

Vervolgens gingen we heerlijk zwemmen en toen naar huis loopen, waar We de Jonge al zat, die baby erg bewonderde. 

7 juni: ik had om kwart voor 3 vergadering van Het Witte Kruis met 4 dames. ’s Avonds bridgden wij gezellig en vrolijk bij de B de Vroe’s. 

8 juni: Bet van Vloten woonde het badje van baby bij en bewonderde haar zeer. Papa al bij ons, daar Willemien naar Utrecht is. Wij zaten na het eten in de serre, terwijl W in de huiskamer zat te werken. 

12 juni: Wij gaan ’s avonds naar Papa, waar Betsy met Jeanne logeert. Willemien haalde Frank en Diederic uit Den Haag, daar het voor Aernout te druk thuis was. Ze kijken ’s ochtends allen naar baby’s badje.

21-24 juni: Naar Utrecht met baby, die een reuzensucces had. Allerlei dames bewonderden haar. Baby ook meer dan schattig, is vriendelijk tegen iedereen. Mama zette zich met P op schoot voor het raam en wilde dat iedereen keek.

Van 23 op 24 logeerden W. en Godert er ook, allergezelligst. ‘s Avonds gingen we met ons vieren weer voldaan huiswaarts. 

26 juni: W en ik ’s avonds heerlijk getennist.

27 juni: Naar bazaar van Arbeid Adelt bij mevr Moliere geweest. 

29 juni: Ik bracht Wim naar zwemles per fiets en tenniste een set, nam hem toen mee terug.

30 juni: Met H gezwommen. W. maait gras.

1 juli: W en ik gaan ‘s middags per fiets naar het Naaldenveld, Anton bij W achterop, daar wandelen en liggen wij heerlijk. Schitterend weer! Schwester is met de kinderen naar Zandvoort gegaan. Aan het strand loopt Godert weg, die na lang zoeken door Schw teruggevonden wordt, huilende aan de hand van ene Juffr. Om half vier bracht ik Wim naar het Stoopsbad, tenniste even en bracht hem weer achterop de fiets terug. ’s Avonds met W getennist.

4 juli: Schwester ging van 2-6(uur) met de kinderen naar Zandvoort.

5 juli: Het is erg warm heden. ’s Avonds fietsen W en ik door Duin en Kruidberg naar het strand, zetten de tent op waarin ik mij uitkleedde en baadden heerlijk in zee. Daarna fietsten wij met veel moeite langs het strand naar den Zeeweg, wat nog een heel eind was en toen langs den Zeeweg weer terug! Het was een heerlijke tocht geweest, maar ik was doodop van moeheid.

8 juli : We nemen de twee oudsten vanmiddag mee naar een lathyrustentoonstelling op ‘Trou moet Blijcken’, maar de meeste bloemen lagen slap van de hitte. Toen in Papa’s tuin bloemen geplukt.

9 juli: Weer een fietstocht naar Zandvoort en bad in zee (daarna zochten we een bijzonder geschikt plekje in het duin op, waar wij thee dronken uit de thermosflesch en lang genieten!! 

10 juli: De kinderen hebben vrij voor de hitte, welke enorm is.

11 juli: De drie oudste kinderen mogen tot 9 uur opblijven vanwege de hitte, wij drinken gezamenlijk thee in den tuin.

12 juli: Met deze groote hittegolf, vertrekken Papa, Mama, Paula en Hetty naar Zwitserland. In de coupé was het 92 graden

13 juli: De verjaardag van ons Tonnetje, waarop hij zich reeds maandenlang verheugde. Wij gaven hem met de ouders en Papa vL een rekstok in den tuin, die spoedig gemaakt zal worden. Verder kreeg hij een schepnet, kleurboek, uitknipboek, leesboek, chocolade beursje en mocht hij op school trakteeren. 

Om half elf kwam hij thuis met een mooi rapport voor lezen, schrijven en rekenen alles 7. Hij gaat dan ook dan ook over. 

Om 12 uur haalde ik den grooten van school, die ook overgingen. H was 1 punt vooruit gegaan, maar had helaas een 5 voor aardrijkskunde en voor rekenen.

Wim 8 punten achteruit en toch was het nog goed, het vorige was dan ook bijzonder mooi geweest. Allen waren gelukkig vakantie te hebben. Wij aten warm om half 1 en gingen toen met ons allen en Han Bijl de Vroe en Eric Osieck om 6 uur naar Zandvoort, waar we boterhammen aten en kersen en Willem en Schwester baadden. Ze werden echter beiden door kwallen gebeten en hadden er toen hun bekomst van. Ook de jarige kwam bij het pootjebaden met een kwal in aanraken, maar dat was niet zoo erg. W had er een ellendigen nacht van en sliep eerst in om plusminus 5 uur. De kinderen hadden veel pleizier en om 9 uur gingen wij weer terug. 

Beschrijving REIS NAAR NICHT FRITS gedurende augustus

Woensdag 1 augustus: Nadat wij het ’s ochtends nog zeer druk gehad hadden, kwam om half 11 de auto voor, die ons naar het station zou brengen. Met behulp van een laddertje werden 2 koffers, een volgeladen wieg en een valies op achter en in de auto gebracht en vertrokken wij. Schwester en de twee oudsten waren per tram gegaan. De reis verliep uitstekend. En de boterhammen in de trein gaven nog wat variatie. Wij vulden de heele coupé. Te Rotterdam moesten wij overstappen en gebruikten in de wachtkamer koffie en limonade. Aangekomen te Breda begon het te stortregenen. Frits wachtte ons op met de omnibus, waar wij allen gauw ingingen terwijl W met Jan en witkiel de koffers bovenop heesch en vastsjorden, waaroverheen een zeil ging. 

Donderdag 2 augustus: Na baby gebaad te hebben, vertrokken F, W en ik te voet naar den Hondsdonk, waar Willem ons zijnen verbouwing en verdere inrichting liet zien. Het wordt keurig. Sophietje zagen wij ook even, maar zij moest boodschappen doen. ’s middags wandelden W en ik met de 3 oudsten naar de Lugtenburg, waar we allen behalve W, die naar Ter Hooge is spraken en kennis maakten met Gabrielle von Geusau. Betsy was juist met haar karretje naar ons toe en kwam ons tegen. De onzen mochten toen in het karretje nog even mee omrijden en bij het naar huis gaan bracht Phil de kinderen in het karretje weg. Later maakten W en ik nog wat muziek.

Vrijdag 3 augustus: Met de dresseerkar brachten F, Godertje en ik W naar het station, daar hij naar Ter Hooge ging. Ik kreeg uit Zwitserland een brief met aardige kiek van de ouders en Hettie. Vanmiddag speelden we allerlei spelletjes op het grasveld, hoog en verspringen en hoog en ver gooien en tennissen, het was erg gezellig en de kinderen deden allen zo genoegelijk mee met Schwester en mij. ’s Avonds na het eten tennisten wij weer een heelen tijd. Toen de kinderen naar bed waren wandelden F en ik nog een tijd en gingen oa een praatje maken bij vrouw Grauwmans met hare 12 kinderen.

Zondag 5 augustus: F en ik gingen vanochtend naar de kerk in Ginneken en hoorden een goede preek van ds Ter Haar Romeny. [na afloop veel familie en andere mensen gesproken]

6 augustus: Met baby-tje op den arm gewandeld. Van W kwamen goede berichten uit Zeeland. Ik schreef hem ook.

7 augustus: Eerst dronken we thee waarna F hun de stallen en de 11 honden toonden en den rozentuin. F vroeg hen toen te blijven eten, wat zij gaarne deden. De 2 dames zagen baby en waren ook zeer met haar ingenomen. Ze lacht altijd dadelijk tegen iedereen zodat zij dadelijk alle harten wint. F toonde mevrouw Spr het heele huis en nadat vooral Tilly tallooze sigaretten gerookt had, gingen we aan tafel. F had een kip en gaf verder soep, kaassoufflees en 3 in de pan. Het Badhuis moest toen bezichtigd worden, waarheen wij toen in een paar minuten door de auto werden gebracht en aldaar een glaasje port dronken. Toen weer even vlug terug en gauw thee gedronken bij de tonen van de gramophoon.

8 augustus: Ik hielp Schwester eerst, waarna zij spoedig met de kinderen naar de zandplaat kon vertrekken, gewapend met een paar schoppen. Ik baadde daarop baby en na een fleschje melk ging ik ook met haar op pad naar de andere kinderen. Dat was zeker een kwartier loopen en viel niet erg mee met een dikzak van 16 pond in mijn armen, maar we kwamen er dan toch en werden met gejuich ontvangen. Ik legde baby op een mantel daar neer. De kinderen speelden daar heerlijk in al die uitgegraven kuilen en zandheuveltjes. In het teruggaan legden we baby in de mantel en droegen Schwester en ik haar tusschen ons in als hangmat. 

Wim speelde na tafel weer een heelen tijd tennis met Schwester, ze doen het nu iedereen avond en mag dan tot half 9 opblijven [allerlei visites] 

9 augustus: Vanochtend ging ik met Schwester en de kinderen en het hondenkarretje naar de Hondsdonk. De kinderen hadden dorst gekregen zoodat ik Rika vroeg om water; zij gaf ons toen een heelen kan melk.

Wij plukten op de Valkenburg varens voor de kussentjes voor Paula. Direct na het dejeuner reden F en ik weer naar Breda om Willem van het station te halen om 3.10. Ik was erg blij hem weer bij mij te hebben. Hij had zeer genoten op TH, waar tot eergisteren Papa hem gezelschap hield. Ook had hij een paar autotochten gemaakt, een met P naar Domburg, naar Frankie vH en tante Hette en een naar Zuid Beveland met den heer Leclercq om de twee boerderijen aldaar te zien. Wij deden een paar boodschappen, kochten onder andere een kristallen vaas voor Willem en Sophietje en gebruikten plombière ijs bij Reinders, waarop W trakteerde. 

10 augustus: W en ik gingen vanochtend met het viertal naar de zandplaats, waar W met Wimmie een hut bouwde van dennentakken en heiplaggen.

De kinderen stelden Indianen voor: De witte Bison, Arendsoog, de vliegende Gier en Wolfskind en wij heette Papanoeli en Mamakoeki met speren werd er naar denkbeeldige vijanden geworpen, het gaf veel pleizier. W nam ook nog een kiekje. Na de thee deden wij een rijtoer met Wim en Godert ook mee door ’t Prinsen- en Annabosch, niet bepaald langs gladde wegen: F erg boos dat Nol goede wegen bedierf door ze om te ploegen! We zochten en vonden ook eenige champignons.

11 augustus: Willem ging paardrijden. F en Schwester zwommen in de beek en ging met het viertal wandelen. Om 3 uur gingen we weer met de dresseerkar er op uit, nu H en A mee. Eerst naar de stad, waar F een boodschap moest doen, toen naar het Liesbosch, waar we in de uitspanning thee dronken en de kinderen ranja. De kinderen schommelden daar ook nog wat en F hield een praatje met den 83 jarige eigenaar, die vroeger op de Hondsdonk gewoond heeft en F vertelde van de wederdoopers op Boschdaal van de familie Rengers waarvan we juist ons verhaal onder andere namen op “Lindendaal” van Freule Stratenus gelezen hadden. Het was wel interessant er van te hooren vertellen door iemand die ze gekend had. 

13 augustus: Later aan de thee verbeeldde F zich dat zij een heibrand rook en gingen zij en W met de 3 grooten op zoek, maar zagen niets. W had heerlijk paard gereden vanmiddag.

14 augustus: Ik hielp Schwester even met de baby baden en om half 11 begaven wij ons allen toen met het viertal en sportkarretje weg via de Hondsdonksche leemkuil het meer te bereiken. Na het dejeuner ging W weer paardrijden en Schwester zwemmen. W hielp Frits daarna met hare financiën wat den heelen avond nog duurde. Ik handwerkte en las nogal veel. 

15 augustus: ’s Avonds legde F beslag op W door hem een raam in de eetkamer te laten repareeren, waarmee hij den heelen avond bezig was. Niet erg gezellig vonden Schwester en ik. 

16 augustus: De hengst stond voor het rijtuig en wilde bij het weggaan op de Valkenburg niet loopen en draaide steeds in de rondte. Ik vond het niet prettig, maar F wist hem toch naar haar zin te laten doen en ranselde er flink op los. 

Na het dejeuner zouden Schwester en ik gaan zwemmen, maar bij het badhuis gekomen zagen wij tot onze teleurstelling dat rechts van het sluisje een heel eind was weggespoeld en het water niet meer werd tegengehouden en heel laag stond. We vertelden de treurmare aan Frits, die het zou laten repareren.

17 augustus: W velde een den, zaagde palen, die als versterking voor de andere palen in de grond waren geslagen en daarna vulden ze zakken met zand die met behulp van Oomen in het gat werden gelaten. Om 4 uur kwam Schwester terug en ging ik met Anton en Hettekie er heen, wat F niet beviel, nl dat de kinderen erbij waren. Ze was echt onhebbelijk, ik was ook boos. Gelukkig was Jettie er die de kinderen thee en koekjes voerde. De kinderen hielpen mee door met bloote voeten in de beek te staan en zand aan te dragen. Later bekende F dat de kinderen toch goed meegeholpen hadden, vooral Wim. Ze kan soms alleronaangenaamst zijn, wat mij vooral in deze logeatie opvalt, vroeger niet zozeer.

18 augustus: Om half 4 wilden W en ik juist met de 3 kinderen uitgaan, toen Frits met de kar aankwam, waarin ze Carel van het station was gaan halen. Ze wilde toen niet dat we uitgingen en we moesten eerst theedrinken. S avonds zaten zaten F en C weer F’s financiën te doen en daarna speelden W ik weer samen en werd de onvermijdelijke puzzel natuurlijk weer gelegd. 

19 augustus: Na veel gezeur van al of niet de kerk gaan, gingen F en C niet en daar de koetsier vandaag uit was konden wij het rijtuig ook niet krijgen. 

Na het eten maakten wij een bezoek aan de hondjes en zaten toen nog tot 9 uur in den rozentuin. Frits wilde aan de thee, steeds gramophone afdraaien om te kunnen dansen, maar doordat Carel steeds op een handige manier allerlei amusante verhalen achter elkaar afdraaide kwam daar niet meer van tot de ds om 10 uur verdween. Toen moest C aan de foxtrot en Boston walzen geloven en zelfs ik kreeg een danslesje van Carel. W waagde er natuurlijk niet aan. 

22 augustus: Betsy kwam toen ik juist baby gebaad had en haar griesmeelpap voerde. Zij bewonderde Paula zeer. Daarna werden haar de jonge honden getoond. Toen wandelde ze met F en mij meer naar het badhuis, waar we een borrel ‘fraise camphree’ kregen. …..namen F en W een bad bij het badhuisje, terwijl ik me verdiepte in het mooie boek van Hagenbeek: van dieren en menschen. ’s Avonds las f ons drieen voor uit de Wilde Jäger van …… terwijl ik handwerkte en W en Schwester een puzzel legden. Daarna maakten we nog muziek. 

25 augustus: Met eenige Prisses en de kinderen Willems en fr Von Geusau gingen we toen de Kruisvijver in, het was weer amusant en we hadden dolle pret. Edouard nam een kiek van allen in het water, Jeantje als een naakt amor-tje ook er bij. Daarna kregen we op de Lugtenburg chocolade, wat na het bad best smaakte. Na het dejeuner nam W de kiek die hij gisteren had willen nemen nl baby in de waschmand met alle hondjes om haar heen. Hij nam 4 verschillende kiekjes van de hondjes. 

26 augustus: We brachten nog even een bezoek bij boer Meeuwissen, waarvan de vrouw ons de mooie kamer nog wees. F kwam ons om half 5 halen en hier dronken wij dus thee, waarna W en ik gingen pakken. Na het eten deed ik nog even buurt vrij met de kinderen

1 september: Jubileumfeesten zijn ook nog hier. Schwester vertrok vanochtend al zeer vroeg. Ik vind het vreselijk haar 6 weken te moeten missen, maar gun haar hare vakantie zeer. Thuisgekomen was de optocht al voorbij waarna de juffrouw van de Gunnings met 2 kleintjes had gekeken en vond ik ook thuis de noodhulp, weduwe Schipper-Cornelissen en sorciere gelijk. Na het eten ging W met de 3 oudsten naar de fakkeloptocht kijken en mochten ze nog eens in de draaimolen en Turksche schop. W was den heelen dag bezig met de 21 platen te ontwikkelen die heel mooi werden. 

3 september: Met de 3 grooten eten W en ik om 6 uur op den Zijlweg om er om 7 uur achter den tuin (feestterrein) een luchtballon prachtig te zien opgaan. Later bekeken wij met Wimmie de illuminatie in de stad, die de kinderen prachtig vonden.

4 september: De juffrouw is wel geschikt maar intens bur en dom. H is ‘sus’en de jongens ‘man’ of ‘kleine man’ en wij je ‘Pa en je Ma’ enz

De kinderen hebben vakantie om het 25 jarig jubileum. W is ook vrij. Hij drukte vele kiekjes af bij electrisch licht. ’s Avonds W en ik naar Amsterdam. Zeer vol, stoffig vol serpentines, illuminaties schitterend, vooral Westertoren, Bijenkorf, P&C, Ned Bank, Heerengracht met lichtfonteinen, Reguliersbreestraat ‘Tuschinski’, Rembrandplein en IJ waarin onder andere 3 geheel geëlectriseerde schepen. Per moterboot anderhalf uur door kanalen en IJ. Heel aardig. Later gelopen, erg vol, maar het ging. Op tribune op den Dam Gouden Koets met Kon Fam zien vertrekken naar schouwburg, maar te ver af om goed te zien. Enthousiasme is enorm! We zijn uit over de prachtige illuminatie. Bijenkorf alleen al 50000 lampen. Terug 1e klasse, vol maar best te doen, 12 uur thuis, zeer voldaan!

7 september: W brengt Wim om half 8 naar Turfmarkt waar moterboot, waarin de 5 hoogste muloklassen voor tocht naar het IJ. Piano aan boord en feestelijk versiering. De kinderen genoten zeer en W kwam 8 uur zeer enthousiast thuis. Ze hadden de vlootrevue gezien en de Koninklijke familie en veel pleizier gehad. H en A hadden vanochtend een aardig schoolfeest met wedstrijden. Ze kwamen terug met ieder een herdenkingsbord.

8 september: W maakte ’s avonds vegrotingen van Hettie en Mama en van Baby in de mand tuschen de hondjes. Ze werden uitstekend. ’s Middags kwam Papa theedrinken en ’s avonds maakten wij een praatje bij de Van Tuijlls. Jaap wilde mij de draadloze telefoon laten hooren, maar ik hoorde slechts een piepend geluid. 

10 september: Ik deed den heelen ochtend boodschappen in den stad. Het is zalig herfstweer. Van Hedwig een zieligen briefkaart. Ze bedankt erg voor onze invitatie, maar C kan niet van zijn zaken weg en zij niet uit het huishouden (om van de winter niet te verhongeren). Ook hebben ze geen geld genoeg om te reizen. We hebben erg met hen te doen.

11 september: Nadat ik vanochtend vanalles gezorgd had voor het dinertje tenniste ik vanmiddag nog heerlijk een paar uren. Om 7 uur kwamen de gasten: de Crommelins met Jetty van der B en de Van der Brmers was gelukkig best in orde en bestond uit eierstich Suppe, garnalensch, lamskoteletjes met gevulde tomaatjes en erwtjes, poularde met kersjes, ananaspudding en kaas enz

12 september: Ik ging met de 2 (H + vriendin) meisjes zwemmen in het Stoopsbad, bracht daarop Wim naar Santpoort om te tennissen (Wim fietste zelf) en later haalde ik hem weer met Godertje achterop. Beweging dus genoeg. Met de vdK’s bij Gunnings vergadering over comediestuk.

13 september: Om 3 uur een zeer vervelende wijkvergadering. 

14 september: Loty en ik kwamen om 3 uur bij DG om over het comediestuk te spreken, maar de G hadden het samen al heel aardig inelkaar gezet, zodat L en ik niet veel te doen hadden.

15 september: Met juffrouw S gaat het best. Zij heeft een heel goeden invloed op Godertje, die zij Hodertje noemt en voor het eerst deze week ’s nachts droog was.

17 september: Was den heelen dag naar Doetichem en de Juffrouw was ook den heelen dag weg voor een familiefeest. Alles ging echter best en de kinderen waren erg makkelijk. Mama kwam tegen 12 uur en tante Thee 3 kwartier later. Het was erg gezellig hen een dagje te hebben. na het eten hielp ik Baby en hielpen M en tante om G en A in bed te krijgen en W en H gingen later zelf. Ik kon toen tante en Mama naar den trein naar Den Haag brengen.

19 september: Ik vertrok om half 11 naar Den Haag, eerste naar Kühne voor mijn hermelijnen bont cape, toen naar de Jul v Stolb straat, waar ik behalve P, de lieve jarige en tante Thee en Hettie vond. Na het dejeuner kwam Papa. We wandelden als vanouds ’s middag met ons vieren in het bosch, toen P en ik bedachten eens naar wassenaar te trammen, wat wij dan ook deden. Tegen het eten kwam willem aangezet en gaf hij ons verjaarscadeau. Een vergroting in lijst van het portretje van Mama met Hetty in Zwitserland.

1 october 1923: Slaboonen1 ingemaakt

3 okt: De kinderen dej2 op den Zijlweg3 en gaan daarna met hun drieën naar het bijbellesje.

5 okt: ’s Avonds gingen wij op invitatie van Papa naar het kerstconcert. Het KreuzChor4 uit Dresden. Zeer mooi. Papa was zelf ook mee. Groot pak lott levensmiddelen aan Hedwig gezonden.

6 okt: Ter eere van het einde van den zomertijd mochten de kinderen wat langer opblijven en vertoonde W de projectielantaarn en tracteerde ik hen op anijsmelk met Verkadebeschuitjes, ze waren allen zoo dankbaar en genoten zeer.

9 okt: W en ik musiceerden ’s avonds.

12 okt: Schwester komt ’s avonds terug uit Homburg5. Wij haalden haar niet af, daar wij niet wisten wanneer zij kwam. Zij had geschreven, maar ik ontving niets. Ze was vrij moe, maar vertelde toch nog veel en had zeer genoten. Ik was zoo blij haar weer te hebben. Juffrouw Schipper laat ik nog even blijven, daar de stakkerd ene stervende moeder in Haarlem heeft en op het oogenblik nergens terecht kan.

14 oktober: Juffrouw Schipper is den heelen dag naar haar moeder. Schwester helpt de kinderen om allerlei voor Sint Nicolaas te bedenken en te beginnen. Juffr Schipper kon heeden bij een familielid gaan logeeren en vertrok dus van ons. Ze heeft ons goed geholpen, maar was wel erg burgerlijk, bepaald kinderlijk.

15 okt: Greethe zegt mij den dienst op daar zij als tweede meisje wil gaan en reeds een dienst in Overveen heeft met betere condities. Het spijt mij wel. Justine wil nu wel als keukenmeid en hare zuster Rosa als 2e meisje. Ik hoop dat dat goed zal gaan! Vanavond hadden we vergadering bij ‘Vreeburg6’ van het Leesgezelschap. Het was nogal amusant en den ten laatste werden de tijdschriften bij opbod verkocht. Bij Dé en Gunning dronken we daarna een kopje thee. Tante Anna thee hier met Papa.

17 okt: Ik laat de kinderen bij mw Snethlage waar zij heden Bijbellesje hebben en maak kennis met mevrouw. Anton zette ik op de tram en met de twee grooten ga ik zwemmen in Stoopsbad.7 Daarna loopen ze samen naar huis en doe ik nog tot half 6 boodschappen.

18 okt: Liesbeth Warmelink, Metta Hoogendijk en Fritsje van Tuijll spelen bij de kinderen. De meisjes koken op H’s kacheltje onder Schwesters leiding en de jongens komen later mee dineeren. Ze hebben allen veel pleizier. W en ik bridgen ’s avonds bij de Crommelins met het clubje (Bogaerts, Van Löben Sels en Van Lenneps) Zeer gezellig was het!

19 okt: Onze trouwdag en een gezegend jaar weer achter ons. Wat bracht het ons veel. Onze lieve dot van een Paula. Ik woog ze heeden. 20 pond! En 6 tanden en een reuzenmassa donker haar. eenvoudig meer dan engelachtig. Ik ben dol op haar en W ook. En dan onze innig geliefde andere schatten. Wel hebben wij ontzettend veel om dankbaar voor te zijn! W vereerde mij prachtig groote witte chrysanten en we gaven elkaar een electrische kachel! Papa en We kwamen ’s middags thee drinken en ’s middags tracteerde ik op een heerlijke moccataart.

20 okt: De kinderen waren heden met Schwester druk bezig allerlei Sint Nicolaascadeaux te maken.

22 okt: W deed met de heeren van de raad van toezicht een grote autotocht door de provincie en kwam eerst om 11 uur thuis. Ik naaide heden veel af.

24 okt: Ik had het erg druk vandaag. Daar ik hoofdpijn had, wandelde ik, wandelde ik vanmiddag een beetje en ontmoette De G die toen verder met mij wandelde. De frische lucht deed mij veel goeds. Om 7 u hadden wij Ds van Dijk en Rie ten eten. We hadden de Thönes er ook bij gevraagd, maar deze konden niet. het was erg gezellig en goed in orde. Ik gaf witte ragoutsoep, hambroodje, kabeljauw st persol citroenpudding. ‘s avonds kwamen de Gunnings nog even een praatje maken.

25 okt: Door Schwester en G. werd ik naar den trein gebracht. Ik reisde met Paula, die er in nieuwe capepje van rose laine des Pyrenees om te stelen uitzag. Ik had een beste reis en te Utrecht door Papa afgehaald; Baby werd natuurlijk door de ouders en Rika zeer bewonderd. Ze zegt nu al sinds 14 dagen heel duidelijk Mama en ze bezit reeds 6 tanden, waarmee ze met groote vaart Mariakoekjes opknabbelt.

Mama en ik deden ’s middags boodschappen onderandere bij de hoedenmaakster, die mijn hoeden zal vermaken. ’s Avonds wandelde ik even met Papa.

26 okt: Met Mama en de schat ging ik vanochtend naar tante Car waar baby spoedig op de canapé lag te slapen.

28 okt: Slecht weer. W en Papa wandelden even na de koffie waarna we allen met Godert naar het jaarbeursrestaurant gingen, waar we thee en taartjes kregen en naar vroolijke muziek luisterden. G genoot! Baby lieten we aan de goede zorgen van Rika en haare moeder over.

Om kwart voor 8 reisden we weer naar huis. Een goede reis, kinderen heel zoet.

29 okt: Ik maakte een cake voor de bazaar voor Wilhelmine. We amuseerden ons zeer.

1 november: Met Godert achterop de fiets deed ik eenige boodschappen in Overveen. Geertruid Thöne kwam vanochtend met de 2 jongens om baby weer eens te zien. Het tweetal speelde met Godert met den trein. ’s Avonds allergezelligst gebridged bij de Bogaerts. Pau Dolleman komt om 3 uur met haare zangmuziek bij me en accompagneer ik haar. W en ik kregen 2 kaarten voor vanavond van de Van Tuylls. Jacques Thibaut8 zou in de Stadsschouwburg spelen, maar wegens ziekte verhinderd, speelde nu Erna Rubinstein9 gelukkig met een bijna ander programma dan laatst. Wij waren zeer enthousiast. Toevallig zaten wij naast Piet en Netty die W in de Pauze koffie offreerde.

5 november: Ik ging om 4 uur even met W en A naar den tandendr. A werd een kies geplombeerd.

7 november: H speelt bij Hetty Berkh een verjaarspartijtje, ze had heel veel pleizier.

8 november: Om kwart na 10 tot kwart voor 12 hebben wij dansles van Martin in de Kroon. Het ging nu al veel beter, het was heel aardig.

9 november: Erg koud heden.

10 november: na de koffie met W Wim en H naar de Kroon waar op invitatie van reisbureau Lindeman10 prachtige film te zien was over Marocco.

11 november: ’s Middags wandelden wij met het viertal naar Haarlem. Zetten A en G bij de Bijl de Vroe’s af waar ze den tooverlantaarn11 mochten zien en gingen toen door naar Papa om daar thee te drinken.

13 november: Ik maakte visites aan Han v BV en bij Mink de Cl. en zag daar de 2 jongste babies. Thuis wachtte mij ene invitatie van mw v Tuyll van het Bachconcert waarvoor ik mij dadelijk in mijn witte crêpe de Chine12 japon kleedde. Ik had een enorm succes met mijn hermelijnen sortie die de algemene aandacht trok. Het concert olv Max Fidler13 was prachtig en de solist pianist Erwin Fischer14 die een concert van Brahms speelde uitstekend. Er waren heel veel kennissen. Wij gingen heen en terug per auto. Behalve Corry waren ook Mary en freule15 Cathrien Rengers er bij.

14 november: Vanavond allergezelligst gebridged bij de Van Lenneps.

16 november: Henriette thuis en in bed gehouden. Ze had wat koud gevat. Het electrisch kacheltje deed goede diensten. Ik wandelde met de 2 jongens in Wildh.16

17 november: ’s Avonds gingen W en ik naar een prachtig concert van het Capetkwartet17. Alles Beethoven. De kaarten waren van de Hooijers. Ik had mijn gebl crepe de chine aan. in de pauze spraken wij de fam de Clercq. vW mw De Kanter, en Kalff en de Gunnings. H heden weer hersteld.

20 november: Ik ga met den heer Hooijer mee naar het Capetkwartet, prachtig was het. Ik ging per auto met Pau en De en had mijn hermelijnen18 cape aan.

23 november: Wij hebben weer van kwart na 10 tot kwart voor 12 dansles. Ik was met mw H meegevraagd naar het Haarlems Tooneel en met Corry van T naar het Capetkwartet maar voor beiden bedanken.

24 november: W en H waren van 7-9 bij de Boogaarts waar een kinderpartij voor hun kooperen bruiloft. Er werd een alleraardigste bioscoop vertoond en de kinderen kwamen opgewonden thuis.

25 november: S’middags wandelden W en ik met de 3 oudsten heen en terug naar den Zijlweg terwijl G op een kinderpartij bij Hanneke vdBr is met allemaal meisjes. Hij had zich goed gedraagen.

27 november: Papa en Wilhelmine eten hier een stockvisch19 diner.

29 november: Voor de koffie trof ik Mama aan het centraal station te Amsterdam en gingen we samen eerst in de Bijenkorf boodschappen doen, daarna tracteerde M mij op een dejeuner in het American Hotel, waarna wij naar tante The gingen die jarig was. Wij kwamen er om ongeveer half 3 aan en hadden dus nog een heelen middag voor ons. Ik had een teacake voor tante gebakken. Langzamerhand kwamen er allerlei dames als: mw Von Baumhauer, mw Vreede, nicht Agathe, mw ? met een jongetje en Oom Aad. Om half 6 vertrokken wij naar Krasnapolski om daar met Oom en de Versvelds te eten. Ik maakte voor het eerst kennis met den nieuwen neef, een goedige man maar niet veel an. Oom was erg hartelijk en aardig, maar wilde maar steeds dat we allerlei dronken en het kostte ons veel moeite om hem er van af te houden champagne te bestellen. Dit vond ik wel wat hinderlijk. Na afloop gingen Oom, Mama en ik naar station en namen we afscheid. Ik kwam om ca kwart na 9 thuis en een half uur later gingen wij alweer op weg naar Haarlem voor de dansles in de Kroon van Martin . een veelbewoogen dag!

1 december: De heele dansclub + de Boogaerts en Van Valkenburg dansten ’s avonds bij mw Ruys, die alles keurig in orde had met een zeer uitgebreid buffet. De Bogaerts lieten duidelijk blijken dat het ze het zeer bedenkelijk vonden om met zulke krukken te dansen. Het geheel was toch wel gezellig en we bewonderden de prachtige kunstschatten daar zeer.

2 december: Zeer gezellige bridgeavond bij de Van Löben Sels.

3 en 4 december: Wij hadden het nog zeer druk met pakjes maken en verzen te dichten.

5 december: Sint Nicolaas. W was het ’s middags eerst voor de kinderen beneden en daarna voor Anton, die helaas sinds gisteren met koorts te bed licht, maar vroolijk is. De ouders, Paula en Hetty en tante Thee waren er ook bij en ’s avonds kwamen Papa en Willemine om half 8 en hadden we een echt genoeglijke ouderwetschen Sint Nicolaas avond, met ontzettend veel pakjes en verzen, alleraardigst! Ik beschreef dezen avond uitvoerig in het roode boek.

6 december: Papa reeds weer voor de koffie vertrokken en Mama bracht ik om half 4 naar het station, beiden zeer voldaan.

10 december: Antontje gelukkig weer beter en naar school gaand. Hij was erg gemakkelijk in zijn bed en amuseerde zich met al zijn nieuwe cadeaux. Hij sliep op onze badkamer.

11 december: Meegevraagd met Corry van Tuyll naar het Bachconcert (van Anrooy20). Als soliste Fräulein Wollengarten, niet bijzonder. Ik vond een plaats bij de Thöne’s.

13 december: ’s avonds weer dansles in de Kroon.

15 december: De naaister kwam vanmiddag nog om mijn zwartkanten japon met wit eronder, af te maken. Van W kreeg ik beelderige rode anjers. Om 7 uur gingen wij eten in ‘Rusthoek’ bij de Van der Roozen met de Dollemans. Heel gezellig.

Tegen 9 uur reden wij per auto met Lity, Bas W en juffrouw De Kanter uit Utrecht naar Brinkman21, waar een groot dansfeest was met plusminus 35 paren, waarvan we hoogstens 1/3 deel kenden. Er waren nogal wat Amsterdammers. Amerongens, Kempen, Hoofden, Mathes, een jongm Labouchere. Verder maakten we kennis met de Langes, de Van Waverens, Bierens de Haans. Uit Bdaal, een Mh Sluys, rechter, Van Panhuys uit Noordwijk22, Van E[ibergen] Sandhagens uit Den Haag. Er waren een 8tal jonge meisjes ook. Alles was keurig in orde, maar het licht dat rood was, haast te donker. Er was een jazzband: Tromp [trompet] van v Laar die soms te veel lawaai maakte. Met het dansen ging het best. O.a. danste ik heel prettig met Willem, Van Panhuys, Breitenstein, Speelman. Ik deed op 2 na alle dansen mee en vond het heerlijk. W genoot ook zeer en vond het dansen gelukkig ook prettig.

18 december: Mw H[aitsma] Mulier drinkt bij mij thee.

19 december: De kinderen hebben de kerstfeestviering van het Bijbellesje. Alle moeders waren er Mw Snethlage vertelde een heel mooi kerstverhaal van een ster en na afloop kregen de kinderen sterren van chocola, een zilveren ster en een tekstje in den vorm van een ster. Het was een heel aardig feest bij de mw De Josselin de Jong.

22 december: De kinderen krijgen heden kerstvakantie tot 3 januari. Anton had een heel goed rapport, Wim ook wel, maar een 5 voor rekenen en Henriette had erg gedaan en had het ook wel goed, behalve voor rekenen een 3. Dat was erg jammer. Ze kregen alle drie een lekkers belooning. Van de overige dagen van het jaar heb ik niets opgeteekend. We vierden heel prettig Kerstmis, de eerste dag op de Zijlweg en den tweede dag hier. Ik had deze keer 3 kleine boomen voor ons, Schwester en keuken. Het was een heerlijke kerstvakantie met sneeuw en ijs. We lugeerden heel veel van de hellingen, wat prachtig ging. We hebben nu 2 sleeën. Godert had veel bekijks in een zijn blauw wollen kaboutertjespak. Gezeten op Wims rug glijdt hij dan naar beneden, hard schreeuwenden ‘hey hey’ en bij het naar bovengaan, trekt hij de slee parmantig achter zich aan. de kinderen konden ook een paar maal schaatsenrijden en deden dit op spoorslootjes.

30 december: Kwamen de B[ijl] de Vroe’s hier om W den lantaarn te zien vertonen. Den avond te voren waren wij bij hen geweest en had mw Mollerus een genotvollen avond verschaft met hare schitterende collectie uit de hand gekleurde lantaarnplaten.

Schwester vertrok 27 december tot 2 januari naar Baruren. Ik had de handen vol met mijn lief 5 tal, maar zij waren niets lastig en hielpen mij goed. Toch was ik steeds met hen bezig en kon ’s avonds om half 9 pas uitblazen.

31 december: ging W met de twee oudsten om 7 u naar de kerk. De kinderen hadden niet veel aan de preek. Om 9 u gingen wij nog naar den Zijlweg waar de hele familie in de eetkamer om de kachel zat. Karel was er ook, daar Johanna met Aernout juist naar Zwitserland vertrokken was en de jongens met ene juffr bij tante Anna ondergebracht zijn en Carla bij mw Hekkema. Daar Papa nooit opblijft, gingen wij om half 12 naar huis en hoorden wij om 12 uur de slagen van de klok, waarmee het rijkgezegende jaar 1923, dat ons de vervulling van onzen grooten wensch een tweede dochtertje bracht, eindigde.

Moge God ons in 1924 weer zoo nabij zijn!